Matüridi aklının felsefi analizi

Yıldız Teknik Üniversitesi Felsefe bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Niyazi Kahveci “Türkiye’de son zamanlarda Mâtürîdî aklı gündemdedir. Gündem olmasının nedeni, İslam aleminin, her konuda olduğu gibi, dini alanlarda da felsefe yapma konusunda kriz dönemi içinde olması ve dini konulara çağdaş yorum aramasıdır” diyor. PROF. DR. NİYAZİ KAHVECİ / YTÜ, İNSAN VE TOPLUM BİLİMLERİ ÖĞRETİM ÜYESİ Kaynak: Karar “Matüridi’den bin yıl sonra bile hala onun aklına ihtiyaç duymamız, akıl çapımızı gösteriyor değil mi?” Bir akademik dergide yayımlanan, “Matüridi Aklının Felsefi Analizi” başlıklı akademik çalışmamızın sadece sonuç bölümünü, akademisyen olmayan okuyucularımıza uyarlayarak,…

Oku

Hepimiz Ölmeyeceğiz

Her Bölümü, İncil’den bir ayet ile başlayan dizi, Mesih’ten, Mesihlikten, Hristiyan öğretisinden hatta dinlerden başka hemen her şeye vurgu yapıyor. Müslüman bir aktivist tarzında karşımıza çıkan Mesih, Şam’dan İsrail’e, oradan da Amerika’ya uzanan yolculuğunda takipçileriyle birlikte yol alır. Takipçileriyle evet, çünkü bir sosyal medya hesabından da bu yolculuk meraklı takipçilere sürekli servis edilir. Kendisinin Mesih olduğunu hiç iddia etmeyen şahıs, ilk olarak Şam’da, bir kum fırtınası ile görülür ki bu da gerçekleşen bir kehanettir. Müslümanları uyararak radikal terör örgütünün mağlup olacağını bildirir. Söylediği gerçekleşir de. Bu olaydan sonra popülerlik kazanan şahıs için yürüyüş yapan bir grup, onun için tezahürat ve sloganlar yağdırırken el-Mesih diye bağırırlar.

Oku

Etnik Parlamento Teklifi ve Küreselci Emperyalistlerin Maşası Yeni Osmanlıcı Zihniyet Yahut Davudoğlu Cemaati

Prof. Dr. İbrahim MARAŞ Ahmet Davudoğlu, Karar gazetesindeki dünkü röportajında aynen şu cümleleri söylemiş: “Biz imparatorluk bakiyesiyiz. Biz yeknesak, tek bir kimlikle tanımlanabilecek, tek bir oryantasyonla, kültürel dokuyla tanımlanacak ülke değiliz. Şu anda Boşnak, Gürcü, Çeçen, Arnavut, Arap, Kürt, Uygur vatandaşlarımızın yansıdığı bir Meclis bu ülkenin birliğini temsil edebilir.” Davudoğlu, anlaşıldığı kadarıyla etnisiteye dayalı bir parlamento kurmak istediğini söyleyerek bir yerlere ışık yakıyor. Onun bu sözleri, açıkça, yönetmeyi istediği ülkenin üniter bütünlüğüne kastetmek anlamına gelmektedir. Aslında bu sözlerde şaşılacak bir şey yoktur. Siyasal İslamcılığın ve Yeni Osmanlıcı zihniyetin temel karakteri…

Oku

Hoca Ahmed Yesevi ‘den Hacı Bektaş Veli ‘ye

Hoca Ahmed Yesevi'den Hacı Bektaş Veli'ye

Türkler, Müslüman oluşlarından itibaren büyük ölçüde Hanefi geleneğe bağlı olarak İslam’ı kabul etmişlerdir. Türkistan âlimleri Ebû Hanife’nin yoluna bağlı olarak zahidâne bir din anlayışını benimsemişlerdir. Bu âlimler arasında İmam Maturidî’nin şahsında bilgi kaynağı olarak keşf ve ilhama dolayısıyla sûfîliğe karşı mesafeli duran bir anlayış hâkimdir. Bununla birlikte, halka dini tebliğ ve irşad bağlamında sûfîliğe meyleden bir Hanefi gelenek de
mevcuttur.

Oku

Türk Müslümanlığı Maturidilik

Eski Türk dinî ve geleneklerinde
farklı inançlara saygı ve hoşgörüyü
benimseyen bir din anlayışının
varlığı bilinmektedir.
Maturîdî de, gündelik politikadan
uzak, akıl ve vahye dayalı olarak
sistemini kurmuş dinî anlayışını
şekillendirmiştir. Şüphesiz o bunu
yaparken yaşadığı çevreden ve eski
Türk kültürü ve ananesinden etkilenmiştir. Bu çerçevede gelenekten
gelen diğer inançlara saygı ve hoşgörü anlayışı onun farklı inançlara
ve mezheplere karşı tavrında tezahür eder. Bu tavır kendisinden
sonra Hanefî/Maturîdî oluşumda ve
sosyologların “Türk Müslümanlığı”
nitelendirmeyle kastedilen din anlayışında devam etmiştir.
Makalede Maturidi‟nin eserleri ve
modern çalışmalar dikkate alınarak
Maturîdî‟nin farklı inançlara ve
mezheplere karşı tavrı örnekleriyle
derinlemesine ele alınmaya çalışılacaktır

Oku

Yeni Bir Din Dili Kurmak Bağlamında Deizmi Tartışmak

deizmi tartışmak-mevlüt uyanık

Yeni Bir Din Dili Kurmak Bağlamında Deizmi Tartışmak Sonuç: Dindar Nesil tasavvuru bağlamında İlahiyat ve İHL sayılarının artırılması, Diyanet İşleri Başkanlığının daha işlevsel kılınması ve bütçesinin olağanüstü artırılması, Kur’an Kurslarının yaygınlaştırılması, sivil toplum kuruluşu diye örgütlenen cemaatlere her türlü kolaylığın sağlanmasına rağmen gelinen nokta gençlerin din yorgunluğu yaşadığı oldu. Özellikle İHL için söyleyecek olursak gençlerin deizme yönelmesinin özellikle siyasal hayatta olağanüstü bir tedirginlik yarattı. Nerede hata yapmış olabiliriz diye sormak yerine sert siyasi söylemlerle sorun örtülmeye çalışıldı. Bürokratlar da artık böyle bir şey olmamalı diye açıklamalar yaptı. Deizmin kendi içinde…

Oku

FELSEFEYİ ANADOLU’DA YENİDEN YURTLANDIRMAK

  – Türk Felsefesine Giriş İçin Dil-Düşünce İrtibatını Sinema Üzerinden Okuma Denemesi-   Giriş: Dil, Düşünce ve Kültür   Felsefenin imkânını konuşmaya başlamak dilin imkânını konuşmakla başlar. Dilin düşünce ve kültür üzerindeki etkisini görmek isteyen düşünürler toplumlar üzerinde araştırma yapmaya girişmişler ve bu konuda birçok eserler ortaya koymuşlardır. Wittgenstein ve Malinowski bu düşünürlerden en meşhurlarıdır. İnsan varlık hakkında, zaman hakkında düşünürken, düşüncesini dili üzerinden gerçekleştirir. Hatta dil hakkında düşünürken de dilin el verdiği ölçüde yahut dilin sınırları ölçüsünde söyler söyleyeceğini. İnsanın dile aktaramadığı bir düşünceyi düşleyemediğini de söyleyebiliriz. “Dil varlığın…

Oku

Matüridi: Kayıp Aydınlanmanın İzinde Çalıştayı Kitabı Yayınladı

Matüridi, Maveraünnehir bölgesinin yetiştirdiği önemli düşünürlerden birisidir. İnanç alanında getirdiği yorumlar ve ortaya koyduğu bakış açısı, o dönemin insanı üzerinde etkili olduğu gibi, sonrasındaki düşünürler üzerinde iz bırakmıştır.  Ancak diğerlerinin aksine, Matüridi, ilim dünyasında daha yeni tanınan ve yıllarca ihmal edilenbir düşünürdür. Ancak son yıllarda Ebu Mansur el-Matüridi, akademik çevrelerin yakın ilgisine mazhar olmakta. Özellikle Matüridi ve Matüriliğe ilişkin temel kaynakların su yüzüne çıkarılıp neşredilmesiyle birlikte, bu alanda birbirinden önemli çalışmalar da ortaya çıkmaştır. Bu konuda son yıllarda ülkemizde de pek çok sempozyum, konferans  yapılmış ve yine artın ivmeyle makale…

Oku

İLAHİYATLARA YÖNELİK YENİ OYUNLAR

İLAHİYATÇILARA VE YÖNETİCİLERE ÇAĞRI Prof. Dr. İbrahim Maraş 1. İlahiyat Nedir? İlahiyat, kelimesi; gerçek felsefe, ilk felsefe (el-felsefetü’l-ûlâ), el-Hikme, metafizik, el-ilmü’l-İlâhî, el-İlmü’r-Reis, İlmü Mâ Ba’de’t-Tabîiyyât gibi isimlerle aynı manada kullanılan teknik bir tabirdir. İçerik olarak bazen teoloji/kelam ile karıştırılsa ve karşılansa da bu doğru değildir. Teoloji veya kelam aslında İlahiyat veya Metafizik’in konusu değil gayesidir. Çünkü İlahiyat kelimesi, teoloji ve kelamın dar anlamının çok ötesinde oldukça geniş bir anlam içeriğine ve konu zenginliğine sahiptir. Yani İlahiyat, varlık olması bakımından varlıkla ilgilenmekte ve bu yönüyle bütün ilimlerin ilkelerini oluşturan geniş bir…

Oku

ALİYA İZETBEGOVİÇ’İN İSLÂMİ RÖNESANS, DİN İSTİSMARI VE TÜRKİYE TASAVVURU

-İslâm Deklarasyonu Adlı Eseri Eleştirel Okuma- Mevlüt Uyanık Prof. Dr., Hitit Üniversitesi   Çorum İlahiyat Fakültesinde 25 yıla yakın “Çağdaş İslâm Düşünürleri” üzerine okumalar yapıyoruz. Özellikle İslâm dünyasının içinde yaşadığı sorunlara çözüm üretmede, Batı hâkimiyetinin epistemik temellerini bilen ve İslâmi bir dirilişten/Rönesans imkânını gündeme getirerek bir bilinçlilik hali oluşturan âlimlerin metinlerini inceliyoruz.  Bunu yaparken İslâm dünyasının seçkin zihinlerinin kendi içinde yaşadıkları toplumsal sorunlara İslâmi ilkelerden hareketle çözüm önerileri ürettiğine dikkat çekiyor ve önerilerini aynen Türkiye’ye taşımanın olası problemlerine işaret ediyoruz ve tutarlığından şüphe ettiğimiz tespitlerini de eleştiriyoruz. Burada takip ettiğimiz…

Oku

Dernek Yayınımız Çağları Aşan Bilge İmam-ı Azam Ebu Hanife Kitabı Yayınladı

SATIN AL Prof. Dr. Ahmet Faruk Sinanoğlu — İnönü Üniversitesi Prof. Dr. Hulusi Arslan — İnönü Üniversitesi Prof. Dr. Mehmet Necmettin Bardakçı — Süleyman Demirel Üniversitesi Prof. Dr. Mevlüt Uyanık — Hitit Üniversitesi Prof. Dr. Nuri Tuğlu — Süleyman Demirel Üniversitesi Doç. Dr. Ali Duman — İnönü Üniversitesi Doç. Dr. Bilal Gök — İnönü Üniversitesi Doç. Dr. Cahit Külekçi — İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Doç. Dr. Hamdi Onay — İnönü Üniversitesi Doç. Dr. İbrahim Aşlamacı — İnönü Üniversitesi Doç. Dr. Mustafa Bozkurt — İnönü Üniversitesi Dr. Hasan Arslan — İnönü…

Oku

Ahmet Yesevi ve Nurettin Topçu’nun Din Ve Dindarlık Tasavvurlarının Mukayeseli İncelenmesi – Mevlüt Uyanık

AHMET YESEVİ VE NURETTİN TOPÇU’NUN DİN VE DİNDARLIK TASAVVVURLARININ MUKAYESELİ İNCELENMESİ Prof.Dr. Mevlüt UYANIK Hitit Üniversitesi,İlahiyat Fakültesi Birçok alanda yeni krizlerle karşı karşıya olan insanlığı huzura kavuşturabilecek yeni bir Türk-İslam Medeniyet tasavvuru üzerine düşünmek gerekiyor. Bir yanda dini ve metafizik değerlerden arındırılmış seküler, maddeci-pozitivist bilgi, bilim tasavvuru ve bunlar üzerine kurulu Batı medeniyet anlayışının küreselleşmesi bulunmaktadır. Küreselleşme bağlamında Orta Doğu, Afganistan-Pakistan bölgesi ve İç Asya (Türkistan) gibi enerji üretim ve arz merkezlerini kontrol altında tutmak için çok farklı politikalar geliştirilmektedir. Diğer yanda, buna karşı olduğunu söyleyen ve dini verileri selefi…

Oku

ÇAĞLARI AŞAN BİLGE İMAM-I AZAM EBU HANİFE

Açılış: İstiklal Marşı Ve Kur’an-ı Kerim Tilaveti Bilgi Şöleni Yürütme Kurulu Bşk. Doç. Dr. Ali Duman’ın Konuşması Fatih Belediye Başkanı Sayın Mehmet Ergün Turan’ın Konuşması Maturidi Yesevi Otağı Genel Başkanı Oktay Acar’ın Konuşması İstanbul Kırım Türkleri Derneği Başkanı Celal İçten’in konuşması   Bilgi Şöleni Açılış Konuşmaları: -Marmara Üni. İlahiyat Fklt. Kelam Anabilim Dalı Bşk. Değerli Hocamız Prof. Dr. Yusuf Şevki Yavuz -Maturidi Yesevi Otağı Onursal Başkanı sayın Ali İhsan Kılıç   Oturumlar:  13.30 – 16.30 Kültür Etkinlikleri: 16.45 – 19:00   —— OTURUMLAR   1. Oturum: 13.30 Ebu Hanifenin Hayati,…

Oku

Dindarlıktan Dini Darlığa Deizm Meselesi – Doç.Dr. Aygün Akyol

  Doç. Dr. Aygün Akyol – Çorum Hitit Üniversitesi İlahiyat Fakültesi İslam Felsefesi Anabilim Dalı “Din, insan hayatına yön veren önemli bir unsurdur. Bu noktada dinin ne olduğu ve onun anlaşılma biçimi de büyük önem arz etmektedir. Bir inanç sistemi olan dinin itikadi boyutu kadar dış dünyaya yansıması da tartışılagelen bir husustur. Bugün İslam dünyasının ahlaki, siyasi ve ekonomik bakımdan yaşadığı çalkantılar sebebiyle Müslümanlar din ve dünya ilişkisini kurgulamakta zorlanmakta; ya tarih dışı bir din tasavvuruna savrulmakta ya da dini düşünüş biçimleri konusunda tereddüde düşmektedirler. Türkiye Cumhuriyeti, Batı modernitesi ile…

Oku

Ebu Hanife tarihteki birçok alim tarafından neden din dışı ilan edilmiştir? | Prof. Dr. Hasan Onat

İslam düşünce tarihinde yetişen en büyük kafalardan birisi İmamı Azam Ebu Hanifeʼdir. Bunu Hanefi, Maturidi gelenekten geldiğim için değil, anlamak için çaba sarf ettiğim ve yaptığım araştırmalar çerçevesinde söylediğimi belirtmeliyim. Hatta başka bir cümle daha kurmak durumundayım. Keşke bugün hanefiyim, maturidiyim diyenler İmam Ebu Hanefiʼyi ve İmam Maturidiʼyi kendi gerçeklerine göre anlayabilseler Müslümanların pek çok sorununa gerçekten çözüm üretmede o kaynaktan yararlanma imkanı bulabilirler. İmamı Azam Ebu Hanife denildiği zaman akla şu üç şey gelir:

Oku