Prof. Dr. Sönmez Kutlu-2. Maturidi Yesevi Otağı Kurultayı

2. Maturidi Yesevi Otağı Kurultayı’nın Açılış Konferansı Prof. Dr. Sönmez Kutlu tarafından yapıldı. Prof. Dr. Sönmez Kutlu Maturidilik ve Yeseviliğin tarihsel bağlamında ele alınmasını Maturidiliği anlamak için Maturidinin yazmış olduğu eserlerin incelenmesi gerektiğine vurgu yaptı. Maturidilik ve Yeseviliğin doğru anlaşılması gerektiğini bu fikriyat kesinlikle marjinalleştirilmemeli ve herhangi bir siyasi ve dini grubun sloganı haline getirilmemelidir dedi. Maturidi Yesevi Fikri herhangi bir siyasi görüşe ya da mezhebe sığdırılacak kadar dar bir dünya görüşü değildir diyerek Maturidi Yesevi Farabi çizgisinin siyaset üstü anlayışını ortaya koydu. Maturidi Yesevi Otağı İlmi ve Kelami Araştırmalar…

Oku

Biz Kimiz – Maturidi Yesevi Otağı

Farklı fikir ve düşünceleri temsil eden İslam aydınları insanlık âlemine tıptan, felsefeye, musikiden, mimariye astronomiden fiziğe her ilim dalında insanlık tarihine katkılarda bulunmuştur. Fakat ne olmuştur da, İslam medeniyetinin mensupları olan İslam âlemi günümüz de bu hale düşmüştür? Dünyanın en çok doğal kaynak rezervlerine ve doğal güzelliklerine sahip olmasına rağmen neden İslam ülkelerinde insanlar yüksek hayat standartlarına sahip değiller? Neden dünyada en çok yolsuzluk, çocuk ölümleri, rüşvet, çevre kirliliği, sağlık problemleri ve dünyada en kısa ömür oranı İslam âlemindedir?

Oku

Ahmet Yesevi Kimdir?

Türk Tasavvuf anlayışının önderi Ahmet Yesevi Türk Tasavvuf anlayışının önderi olan Ahmet Yesevi hayatının önemli bir kısmını geçirdiği Türkistan’ın Yesi bölgesine ithafen Yesevi olarak anılmaktadır. Maturidi medreselerinde yetişen Ahmet Yesevi, insanı eğitim ve terbiye yöntemini tamamen Orta Asya Türk Kültürünün özelliklerine uygun bir biçimde sunmuştur. Fars dilini bilir de sevip söyler Türkçeyi Ahmet Yesevi Yaban kuş gibi ele konmayan nefis nasıl terbiye edilir? İnsan ahlaki kötülüklerden kendisini nasıl sakınır? Benliği ikiliği yok eden ilahi aşka nasıl ulaşılır? Edeb nedir? Aşk nedir? Hayat nedir? Ölüm nedir? Benlik nedir gibi insan zihnini…

Oku

Maturidi Kimdir ? Maturidilik Nedir ?

BİLİNEN VE BİLİNMEYEN YÖNLERİYLE İMAM MÂTURÎDÎ 1. Maveraünnehir ve Semerkand’da Siyasî ve Dinî Ortam             Maveraünnehir, Ceyhun nehrinin doğu tarafı olup, İslam’dan önce Hayatıla, İslam’dan sonra ise, Maveraünnehir olarak isimlendirilen bölgenin adıdır. Bu nehrin batı tarafına da Horasan denilmektedir. Bölgede, Tirmiz, Nesef, Taşkent, Fergana, Buhara ve Semerkand gibi önemli kültür merkezleri bulunmaktadır. Bunlardan Semerkand, İslam öncesi ve İslam sonrası dönemde, çeşitli din ve kültürlerin kavşak noktası olmuştur. Bu şehir  bölgede İslam’ın yayılmasından bir kaç asır gibi kısa süre sonra, İslam düşüncesinin başta kelam/itikad, fıkıh ve tefsir olmak üzere çeşitli alanlarında…

Oku

Değer Üretebilenler Hür İradeli Ahlaki Eylemi Hayatın Ölçüsü Yapanlardır

           Hür iradenin olmadığı yerde ahlaktan bahsetmek anlamsız ve yersizdir. Hür iradesiyle düşünce üretenler, bir değer ortaya koyabilirler.             Değer ve eylem ortaya koyabilenler ancak hür iradeli, hür düşünceli özgür bireylerdir. Yeni bir medeniyetin oluşması ancak prangalarından kurtulmuş, aklını esaretten,  kölelikten tabiiyet ve taklit zindanından hürriyete kavuşturmuş bireylerin fikri temelleri üzerinde kurulacaktır.             İrade, insanın kimliğini niteleyen bir sıfattır. Eğer insanın irade hürriyeti varsa ahlaklı varlık olduğundan ve değer algısından bahsedilebilir. Değer üretmek, değer vermek doğru değerlendirme yapmak irade hürriyetine sahip insanın eylemi olabilir.             İrade…

Oku

Maturidi Görüşleri Günümüz Sorunlarının Çözümüne Etkisi

Medeniyetlerin ilerlemesinde en büyük etken İbni Haldun’a göre  “Bilim ve sanattır” Bilim ve sanatta ilerlemenin birçok belirleyici etkeni vardır ki  bunlardan biride dindir. Avrupa medeniyetinin bu günkü seviyeye ulaşmasının temellerinden biride rönesans hareketidir.Orjinal vahyin dışına çıkmış dini anlayışa tepki oluşumudur rönesans. Günümüzde islam toplumları dinini orijinal kaynaktan yapılan yorumlardan öğrenmektedir .Bu yorumlar hem bireysel anlamda hem de toplumsal anlamda önemli rol oynamaktadır.Dinin doğru yorumlanmış kaynaklarına ulaşmak çok büyük önem arzetmektedir. İtikadi anlamda Maturidi’yi takip eden Türk toplumları Ehli Sünnet olduklarını söylemelerine rağmen ehli sünnet anlayışının fikir ve yorum önderliğini yapan…

Oku

Ipse Dixit

Ipse Dixit Uzak bir ülkede, bir padişah yaşarmış zorba mı zorba “İpse Dixit” yazdırmış herkesin alınlarına bir gün seyahate çıkmış padişah yurt çapında yaşlı bir çobanla karşılaşmış yüksek bir dağda bakmış ki söyleneni yazdırmamış alnına kükremiş haşmetlimiz zavallı adama “ bu ne küstahlıktır yaptığın bana! ben ne diyorsam o olacak burada !” yaşlı çoban cevap vermiş padişahına “efendim” demiş, “eğer yazdırırsam böyle bir yazı alnıma bu koyunlar takip etmez ki beni bir daha derler ki: “Çağır da arkasından gidelim kim yazdırdıysa onu sana!” “sen kendi koyunlarını güt ey padişahım bildiğin…

Oku

Milleti İbrahim

– İbrahim Milletinden kast edilen nedir? – Milleti İbrahim kimlerdir? –Geçmişte ve günümüzde kendilerine İbrahim Milletinden sayıp Yahudiliğe ve Hıristiyanlığa çağıranlar gerçekten kimlerdir? – Din kimindir? – Allaha Teâlâ Hazretlerinin yanında makbul olan din nedir? Kaç tanedir? – İbrahim(A.S.)dinine, milletine tabi olun, uyun emrinden kast edilen nedir? Günümüzde İbrahim-i dinler adı altında ifade edilenler gerçekten ne anlama gelmektedir. Öncelikle Millet-i İbrahim ifadesindeki millet kelimesine kısaca bir izah getirelim. Konunun detayları içerisinde daha geniş olarak ifade edildikçe daha iyi anlaşılacaktır. Millet din demektir. Buradaki millet ifadesi soy bağı, kan bağı ile bağlı olan millet…

Oku

Maturidilik

MATURİDİLİK  Peygamberimizin vefatından sonra dört halifenin seçimi,  arap milliyetçisi Muaviye’nin başa gelmesi ve bu yöndeki politikaları,devirdeki siyasi çekişmezlikler,İslam topraklarının genişlemesi ,farklı milletten insanların Müslüman olması ve de bu topraklardaki  Müslüman,gayrimüslüman etkileşimleri İslam dünyasını bazı sorular sordurtmaya,akli tefekküre itmiştir.Bu yönelim sonunda insanlar mü’min kimdir,iman nedir,irade kimdedir,sünnet nedir ne değildir gibi sorular sormaya başlamışlardır ve bu konular üzerinde çeşitli fikri tartışmalar olmuştur.Bu sorulara verilen yanıtlar neticesinde insanlar farklı düşünsel ekollere ayrılmıştır.(Cebriyecilik,Cehmiyyecilik,Kaderiyyecilik…)Çok farklı düşünsel ekoller vuku bulmasına rağmen imamımız Matüridi’yi tanımak için onun ne olduğundan  önce ne olmadığını öğrenmemiz yani diğer ekolleri bilmemiz…

Oku

İlim mi? Taze Bitti Beyim,Şeyhime Sor!!!

İlim mi? Taze Bitti Beyim,Şeyhime Sor!!! Geçenlerde gezinirken tarihin tozlu sayfalarında El-Tatari’ye rastladım .Büyük bir dinginlik içinde oturdu yanıma.Çile’ye girdi diyorlardı zaten hakkında .Bir kısa hasbihalden sonra sordum ona: -Neden yaşarsın,ne yaparsın ey Tatari hoca? –Allah için yaşar ,ona ibadet eder,nefsimi terbiye ederim ,Ey genç!! -Ne yaparsın Allah için peki? –Gece gündüz ona ibadet ederim   Uzatmam elimi,gözümü harama   Sevmem çok lakırdıyı,şamatayı   Çilemi doldurup ermektir amacım kemalata -Âlâ!! Fakat ne yaparsın tanımak için Allah’ını ibadetten başka? – Git işine çocuk!!   Bir kalkıştım mı bu işe bir  …

Oku

Din Algısı Haline Getirilen Mezhep Taassubunun Sosyal Hayata Etkileri

DİN ALGISI HALİNE GETİRİLEN MEZHEP TAASSUBUNUN SOSYAL HAYATA ETKİLERİ DİN İSLAMDIR, MEZHEP GÖRÜŞTÜR, MEZHEP DİN DEĞİLDİR. Din Nedir? Kuran’ı Kerim, dini Allah’ın koyduğu, insanın inanç ve davranışlarına ait kanunların bütünü anlamında kullanıyor.1 “Sizin için din olarak İslam’ı/Allah’a teslim olmayı seçtim.”2 Kuran’da anlatılan bu dinin adı İslam olarak tanımlanmaktadır. Tanımlandığı şekliyle İslam’dan başka bir dinin Allah u Teâlâ’nın katında kabul görmeyeceği yine Kuran’ı Hâkimde belirtilmiştir. ” Kim İslam’dan/Allah’a teslim olmaktan gayrı bir din ararsa artık o, ondan asla kabul edilmeyecektir. Ve o, âhirette hüsrana düşenlerdendir.”3 Kuran bize İslam’a uymamızı emrederken başka…

Oku

Tasavvuf Örneği Yesevi’de Kadın

Yeri gelir yar olup sızı olur sineye, Yeri gelir şefkatli bir kucak olur beşere, Ete,kemiğe bürünüp Kadın diye görünüp Sultan olur bu aleme… Feminizim ,ülkemizde algılandığı gibi kadın ırkının kutsallığı,erkeğin  evrimleşmemiş kadın olduğu gibi radikal fikirlerin yanı sıra zulüm gören kadını savunan,kadınlarla erkeklerin aynı imkanlara(eğitim,sağlık,hukuk…) sahip olmasını savunan,erkeğe değil zülmeden erkeğe karşı olmak üzere çok farklı feminist grupları mevcuttur. Modern anlamda bir felsefe ve bir hareket olarak feminizmin kökeni kadının eğitimi hakkını savunan Lady Mary Wortley Montagu ve Marquis de Condorcet gibi özgür düşünürlerin de içinde yer aldığı Aydınlanma dönemine götürülmektedir.[1]  Kadının…

Oku

Bilgisiz İman Akılsız Bilgi Elde Edilemez

AKIL-İLİM-İMAN İnsan bilerek ve isteyerek yapabilme gücünde olduğundan dolayı sorumludur.1 Sorumlu tutulma onun “akıllı bir varlık” olmasından dolayıdır. O, bu asli özelliğinden dolayı “emaneti yüklenmiş, emir ve nehiylerle muhatap olmuştur.2 Kısacası akıl, dinin ve mükellefiyetin esasıdır; dünyevi işlerin temel dayanağıdır. O, bilinenlerden yola çıkarak bilinmeyenlerin bilgisine ulaştıran, varlıkları ve onlarla ilgili bilgileri tasnif eden, insana kıyas yapma imkânı veren zihni bir alettir. Aklın en önemli fonksiyonlarından biri dış dünyadan malzeme alarak bilgi üretmektir. Kur’an-ı Kerim’de kişinin kendisine, dış dünyaya, tarihe ibret gözüyle bakması, buradan Allah’ın varlığı ve kudreti ile ilgili…

Oku

Tabiiyet Taklidi, Taklit Taassubu Dinleştirdi

TABİİYET TAKLİDİ, TAKLİT TAASSUBU DİNLEŞTİRDİ Tabi Olmak Ne Demek? Bir kimsenin, güdümünde olma durumunu anlatan bu kavram ayeti kerimede şöylece kınanmaktadır. “Ey iman edenler! Bizi davar gibi güt” diye konuşmayın,” (Bakara,104) Taklit: Belli bir örneğe benzemeye veya benzetmeye çalışma. Taassup nedir? Herhangi bir delile dayanmadan, bir fikre körü körüne bağlanmaktır. Taassup sözlükte fanatik ve tutuculuk/Mevcut toplumsal düzeni, düşünceleri ve kurumları değiştirmeden olduğu gibi korumak isteyen kimse, muhafazakâr anlamlarına gelmekte olup bir düşünceye körü körüne bağlanıp başka görüşlere nefret ve düşmanlık hisleri beslemektir. Bu durumda olan kimselere fanatik denir. Fanatiklik diğer…

Oku

Semerkant’tan Gelen Dinsizlik!

Semerkant’tan Gelen Dinsizlik! Laiklik kavramı, Başbuğumuz Atatürk’le hayata geçirilen ve genel literatürlere ‘Din ve devlet işlerini birbirinden  ayırmak.’  şeklinde  geçen bir kavram olup   Atatürk’ü deccal ,dinsiz ilan eden  sözüm ona dini çevreler  tarafından düşüncelerini desteklemek amacıyla dillerine pelesenk ettikleri en büyük silahtır.Sözüm ona diyorum çünkü asıl dinin ruhunun ,özgür yaşanmasının devletin laikliği ile gerçekleşir ve  bu, ülkenin itikattaki imamı İmamı Maturidi tarafından söylenmiştir. Peki nedir  laiklik? Gerçekten dinsizlik midir? Laiklik kelime anlamı olarak Hristiyanlığın ilk yüzyıllarına dayanır.Ruhban sınıfından olanlar clerici, ruhban sınıfından olmayan ,halkdan olana da  laici  denilmektedir. Ayrıca  ingilizcede…

Oku

Akıl ve Önemi

Yunanca’da “Nous”Latince’de “Ratio”ve Türkçe’de “Us” anlamına gelen “Akıl” kelimesi Arapça’da “A.K.L” fiil kökünden türemiş bir mastardır.Sözlükte “yasaklamak,engellemek,devenin ayağını bağlamak, istemek, tutmak, korunmak,sığınmak, bilmek, anlamak, zeka,bilgi,ruh ,düşünce görüş,kavrama yeteneği gibi anlamlara gelir.Ben bu anlamlara bir de özgür düşünceyi katmak istiyorum. Ali İbni Sina’ya göre insani nefsin hem bilici hem yapıcı güçlerine akıl adı verilir. Yunan filozoflarına nispet edilen görüş şudur: Akıl, Allah’ın ezelde yarattığı mahlukatının ilkidir. O yaratıcısına en yakın ve en benzer olanıdır. Bu akıl ilk bilişle hem kendini hem de yaratıcısını akl eder. Varoluş ilk akıldan sadır olmuş ve…

Oku

ABARTI VE KABARTILAR

KURANDA İNSAN (1) İnsanı en iyi bilen elbette ki onu yaratandır. Allah’u Teâlâ Hazretleri Kuranda insanı anlatıyor.Bu ifadelerden bir bahis üzerinde durmak istiyorum. “O kendilerini tezkiye edip duranları görüyor musun? “ (nisa-49)  Kendilerini temize çıkaranlardan kastedilenlerin Yahudiler olduğunda âlimlerimiz ittifak etmişlerdir.  “Yahudiler ve Hıristiyanlar, bizler Allah’ın oğullarıyız ve muhibbiyiz!” (maide-18)  “Cennete ancak Yahudi ve Hıristiyanlar girer !” (bakara-111)  ayetlerinde geçen sözlerle kendilerini övmüşler ve bahsimize konu yaptığımız ayetin nüzul sebebi olmuşlardır. Yahudiler bizim günahımız yoktur. Allah gündüzleyin işlediğimizi gece, geceleyin işlediğimizi gündüz affeder dediler. Günahsızlıkta bizler çocuklar gibiyiz diye devam ettiler. Ölmüş aba ve…

Oku

Maturidi-Makaleler

Aşağıdaki Yazıların Üzerine Tıklayarak Açabilirsiniz. İyi Okumalar BİR TÜRK BİLGİNİ İMAM MATURİDİ_NİN İSLAM DÜŞÜNCESİNE KATKILARI-MEHMET ZEKİ İŞCAN BÜYÜK SELÇUKLU DÖNEMİNDE MATURİDİ TEMSİLCİLERİ-AHMET AK Din Görevlilerinin Ebu Hanife ve İmâm Mâturîdî Hakkindaki Bilgi Düzeyleri-ULUSLARARASI ULUĞ BİR ÇINAR MATURİDİ SEMPOZYUMU Dogmaya Karşı Akıl-Maturidi_nin Teslis İnancını Tenkidi-Salime Leyle Gürkan EBU MANSUR EL MATURİDİ2NİN MÜRCİE_YE BAKIŞI-AHMET AK EŞ_ARİ_NİN İKMALİ MATURİDİ_NİN İHMALİ-MEHMET KALAYCI HÜSN VE KUBH KONUSUNDA AKLIN ROLÜ VE İMAM MATURİDİ-DOÇ.DR.ALİ BARDAKOĞLU İMAM MATURİDİ VE MATURİDİ KELAMCILIĞININ YENİDEN KEŞFEDİLMESİ-MEHMET KALAYCI İMAM MATURİDİ_DE KUR_AN_I KUR_AN_LA TE_VİL-ALİ KARATAŞ İMAM MATURİDİ_NİN RIZIKLA İLGİ AYETLERİ TEFSİRİ-DOÇ.DR AHMET ÇOŞKUN KADIZADE MEHMED…

Oku

Okur Yazar Mıyız ?

  OKUR YAZAR MIYIZ ? Okuma-yazma denilince aklımıza, okuma yazmayı bilen insan geliyor. Bu şekilde baktığımızda gerçekten okuryazarız; hatta dünyada yaşayan insanların % 80’i okuryazar. Tabii okuryazar olmanın, her şeyde olduğu gibi, bir belirtisi, bir işareti olmalı. Bu işaretlerden en önemlisi, ekonomik verilerdir. İsterseniz şimdi, okuryazar oranlarını ve ekonomiyi birkaç veri ile inceleyelim : Yukarıdaki verileri hepimiz gördük: GSMH (Gayrisafi Millî Hâsıla) yüksek olan ülkelerde okuryazar, GSMH düşük olan ülkelerde okuryazar, GSMH düşük olan ülkelerde yaşayanlarda düşünebilen, akıl edebilen, hasta olabilen aynı standartlarda insanlar… İşte tamda burada şu soruyu sormamız…

Oku

Aprinçur Tigin

Atsız’ın makalesinde,  ilk yazılı olarak bilinen Türk şairinin Çuçu isimli bir zat olduğu iddiasını  araştırırken ,rastladım saygıdeğer şehzademize. Atsız iddiasını Kaşgarlı Mahmut’a dayandırmaktadır fakat Kaşgarlı Mahmud verdiği şiir örneklerinin sahibini söylemediğinden, hangi şiir Çuçu’ya ait bilememekteyiz ve bu bizleri şiirleriyle birlikte bilinen   Uygur Devletinde yaşamış başka bir şaire götürmektedir. Yani bilinen ilk Türk şairi şiirleriyle birlikte Aprin çur Tigin’dir!! Aprinçur, ismi  Gökte yanan yani güne  eş  anlamında iken Tigin ismi hükümdar çocuklarına verilen bir ünvandı. Yani  şairimiz bir şehzade olup, taşa kazıdığı duygularıyla ilk olma özelliğini de elinde bulundurmaktadır. O…

Oku